Sistem i shpërblimit me poste
October 18, 2026 2026-10-18 8:11Praktikë sipas së cilës forca që fiton zgjedhjet largon sistematikisht të emëruarit e kundërshtarëve dhe i zëvendëson me mbështetësit e vet. Postet publike trajtohen si shpërblim për besnikërinë, kontributin në fushatë ose shërbimin ndaj partisë. Në këtë kuptim, fitorja politike sjell edhe ndarjen e përfitimeve administrative.
Sistemi pati rëndësi të veçantë në administratën federale amerikane të shekullit XIX. Reforma e shërbimit civil, sidomos pas Aktit Pendleton të vitit 1883, e kufizoi duke zgjeruar emërimin sipas meritës. Megjithatë, duhet dalluar shërbimi civil i përhershëm nga postet e larta politike, të cilat ndryshojnë ligjërisht me administratën. Jo çdo zëvendësim i një të emëruari politik është i barabartë me shpërndarjen klienteliste të vendeve të zakonshme të punës.
Termi përdoret edhe jashtë përvojës amerikane, sidomos kur vende pune të niveleve të ulëta u jepen aktivistëve si shpërblim elektoral. Në Britani, kritikët e zgjerimit të organeve publike gjysmëautonome dhe të agjencive të riorganizuara ose të privatizuara pas vitit 1979 argumentuan se këto struktura i krijonin partisë në pushtet mundësi të ngjashme për të emëruar përkrahësit e saj. Kritika lidhet me paanshmërinë, profesionalizmin dhe përdorimin e burimeve publike për interes partiak.