Procesi përmes të cilit shteti ose një organizim tjetër shkëputet nga bazat, autoriteti apo kontrolli fetar. Në këtë kuptim institucional përdoret edhe fjala laicizim. Në një kuptim më të gjerë shoqëror, sekularizimi lidhet me ndryshimin ose zvogëlimin e ndikimit të fesë në jetën publike dhe private. Ndarja institucionale nuk nënkupton domosdoshmërisht pakësimin e besimit personal: një shtet mund të jetë laik, ndërsa shoqëria e tij të mbetet gjerësisht fetare. Procesi ka qenë objekt kundërshtish dhe konfliktesh si në vende me traditë të krishterë, ashtu edhe në vende me shumicë myslimane.

Shtetet e Bashkuara përbëjnë një shembull të hershëm të ndarjes kushtetuese në nivel federal. Amendamenti i Parë ia ndalon Kongresit themelimin ligjor të një feje zyrtare dhe cenimin e ushtrimit të lirë të fesë. Kjo nuk nënkupton se në të gjitha shtetet përbërëse marrëdhënia me institucionet fetare u rregullua menjëherë në të njëjtën mënyrë. Institucionet laike federale kanë bashkëjetuar historikisht me nivele të larta besimi dhe pjesëmarrjeje fetare, krahasuar me shumë demokraci të tjera perëndimore.

Në Francë, sekularizimi mori një shtysë të fuqishme nga Revolucioni i vitit 1789. Marrëdhënia ndërmjet shtetit dhe kishave kaloi më pas nëpër ndryshime e rikthime, ndaj nuk mund të përshkruhet si një ndarje e pandërprerë që nga ai vit. Arsimi publik u bë një fushë kryesore e laicizimit republikan, ndërsa ligji i vitit 1905 për ndarjen e kishave nga shteti shënoi një pikë themelore në institucionalizimin e laicitetit francez.

Në Mbretërinë e Bashkuar ndarja ka qenë e paplotë dhe ka marrë forma të ndryshme. Kisha e Anglisë ka status të veçantë shtetëror; disa peshkopë të saj marrin pjesë në Dhomën e Lordëve dhe një pjesë e rregullimit të saj lidhet me procedura parlamentare. Administrimi i pasurisë nga Komisionerët e Kishës u bë objekt kritikash, veçanërisht për menaxhimin e investimeve në fundin e shekullit të njëzetë. Monarku ka titullin e guvernatorit suprem të Kishës së Anglisë. Pozita ndaj Kishës së Skocisë është tjetër: kjo kishë ka organizim presbiterian dhe monarku nuk është kreu i saj, por anëtar i zakonshëm që merr përsipër të ruajë rendin e saj kushtetues. Ndryshimet në përbërjen fetare dhe në pjesëmarrjen në kulte kanë nxitur debatin nëse statusi shtetëror i Kishës së Anglisë mbetet i përshtatshëm në një shoqëri pluraliste. Një tjetër shprehje e lidhjes historike ndërmjet fesë dhe shtetit janë kërkesat ligjore për veprimtari fetare në shkolla, përfshirë formulimin që adhurimi kolektiv në shkollat përkatëse të ketë karakter përgjithësisht të krishterë.

Në Indi, Kushtetuta e miratuar më 1949 u hartua pas ndarjes së përgjakshme që solli krijimin e Pakistanit me shumicë myslimane. Nën udhëheqjen e Jawaharlal Nehru-së, shteti u angazhua për barazi ndërmjet besimeve dhe kundër diskriminimit fetar. Fjala laik u shtua shprehimisht në preambulë me amendamentin e vitit 1976. Nacionalizmi hindu e sfidoi atë që e quante pseudosekularizëm, duke argumentuar se neutraliteti fetar nuk ishte as plotësisht i mundur, as i dëshirueshëm, dhe duke kërkuar që politika të njihte më shprehimisht historinë e vlerat e hinduizmit. Pakica, veçanërisht myslimanë dhe të krishterë, e kanë parë një program të tillë si rrezik për pozitën e tyre; këto kundërshti kanë ushqyer tensione politike e shoqërore.

Në disa vende myslimane, përplasjet rreth sekularizimit janë ndërthurur me dhunën politike. Revolucioni iranian i vitit 1979 përmbysi shahun dhe kundërshtoi, ndër të tjera, politikat sekularizuese të regjimit të tij. Përplasjet ndërmjet pushtetit dhe lëvizjeve islamiste në Algjeri gjatë viteve 1990, si dhe dhuna politike në Egjipt, tregojnë forma të tjera të këtij konflikti. Edhe retorika e Al-Kaidës ka përfshirë armiqësinë ndaj regjimeve që i konsideronte laike. Megjithatë, këto dukuri nuk shpjegohen vetëm me kundërshtimin e laicizimit: në to kanë vepruar gjithashtu autoritarizmi, represioni, konfliktet shoqërore dhe marrëdhëniet ndërkombëtare. Sekularizimi duhet studiuar brenda marrëdhënies më të gjerë ndërmjet fesë, institucioneve shtetërore dhe pushtetit politik.