Gji në bregun juglindor të Kubës, ku ndodhet një bazë detare amerikane dhe ku, nga janari 2002, Shtetet e Bashkuara krijuan një qendër ndalimi për persona të kapur ose të dyshuar në kuadër të operacioneve kundër terrorizmit. Emri përdoret shpesh për vetë qendrën e ndalimit, e cila u bë objekt i një debati të gjerë për të drejtat e të burgosurve dhe kufijtë juridikë të pushtetit ekzekutiv.

Marinsat amerikanë zbarkuan në gji më 1898, gjatë luftës që i dha fund sundimit spanjoll në Kubë. Pas saj, Shtetet e Bashkuara ushtruan presion që Kuba të pranonte Amendamentin Platt më 1901, i cili u jepte të drejtë ndërhyrjeje në çështjet e saj të brendshme. Në këto kushte të pabarabarta politike, qeveria kubane pranoi më 1903 dhënien me qira të territorit për bazën detare. Traktati i vitit 1934 shfuqizoi marrëdhënien e përgjithshme të ndërhyrjes të lidhur me Amendamentin Platt, por ruajti marrëveshjen për Guantanamon. Ajo do të vazhdonte deri në një ndryshim të pranuar nga të dyja palët ose deri në braktisjen e bazës nga Shtetet e Bashkuara.

Prania amerikane vazhdoi pas revolucionit kuban të vitit 1959 dhe ardhjes në pushtet të Fidel Castro-s. Qeveria e tij kundërshtonte statusin e bazës, por nuk ndërmori pushtimin e saj ushtarak, që do të rrezikonte një përballje të drejtpërdrejtë me Shtetet e Bashkuara. Baza u zhvillua si një enklavë e veçantë ushtarake dhe civile; përshkrimet e fundit të shekullit XX flisnin për një bashkësi prej rreth gjashtë mijë vetash, të mbështetur fuqishëm nga financimi amerikan. Ajo përdorej për veprimtarinë e flotës dhe për stërvitjen e forcave ushtarake, përfshirë marinsat.

Në janar 2002 filloi transferimi në bazë i të ndaluarve të lidhur me luftën në Afganistan. Administrata e George W. Bush-it i klasifikonte si «luftëtarë armiq» dhe synonte ta përdorte vendndodhjen jashtë territorit sovran amerikan për të kufizuar qasjen e tyre te gjykatat e zakonshme. Ajo kundërshtonte gjithashtu zbatimin e plotë të garancive të statusit të robërve të luftës. Gjatë viteve të para, në qendër kaluan mbi shtatëqind persona me prejardhje nga vende si Afganistani, Pakistani, Arabia Saudite dhe Jemeni. Një pjesë u transferuan përmes rrjeteve të ndalimit dhe të dorëzimit të jashtëzakonshëm. Të qenët i ndaluar ose i dyshuar nuk provonte vetvetiu anëtarësinë në al-Kaeda apo fajësinë për terrorizëm.

Trajtimi i të ndaluarve shkaktoi kritika ndërkombëtare, përfshirë akuza për torturë dhe shkelje të së drejtës humanitare e të të drejtave të njeriut. Për kritikët, Guantanamoja u bë simbol i shmangies së detyrimeve juridike dhe të trajtimit njerëzor. Bush-i e mbronte qendrën si pjesë të domosdoshme të reagimit ndaj sulmeve të 11 shtatorit 2001, duke pohuar se aty mbaheshin terroristë, rekrutues, trajnerë të personave të dyshuar për sulme me bomba dhe autorë të mundshëm sulmesh vetëvrasëse. Ai i përshkruante të ndaluarit në terma moralisht dënues, duke pohuar: «E vetmja gjë që di me siguri është se këta janë njerëz të liq». Administrata mbronte edhe metodat që i quante «teknika të përforcuara të marrjes në pyetje» dhe pretendonte se komisionet ushtarake mund të siguronin gjykime të drejta.

Megjithatë, statusi territorial i bazës nuk i jepte presidentit pushtet juridik të pakufizuar mbi të ndaluarit. Në çështjen Rasul kundër Bush-it më 2004, Gjykata Supreme njohu mundësinë e shqyrtimit gjyqësor federal të ndalimit. Në Hamdan kundër Rumsfeld-it më 2006, ajo kundërshtoi ligjshmërinë e komisioneve ushtarake të krijuara në atë formë dhe pranoi rëndësinë e nenit të përbashkët 3 të Konventave të Gjenevës. Në Boumediene kundër Bush-it më 2008, ajo njohu garancinë kushtetuese të kërkesës habeas corpus për të kundërshtuar ligjshmërinë e ndalimit në Guantanamo. Këto vendime treguan se përpjekja për ta trajtuar bazën si hapësirë jashtë kontrollit gjyqësor nuk u pranua.