Category: C

Poet, kritik dhe mendimtar britanik, i cili jetoi më 1772–1834. Lindi në Devon dhe u arsimua në Christ’s Hospital, pastaj, me ndërprerje, në Jesus College të Kembrixhit, të cilin e la më 1794 pa marrë diplomë. Duke përdorur një shprehje që ai vetë kishte përdorur për Shakespeare-in, Coleridge-i ishte një mendje me shumë përmasa. Ai dha kontribute jo vetëm në poezi, por edhe në teologji, filozofi, psikologji, teori politike dhe kritikë.

Simpatitë e tij të hershme politike anonin nga radikalizmi kundërshtues dhe anarkokomunizmi. Për një periudhë mbështeti fuqishëm projektet «pantisokratike» të Robert Southey-t: bashkësi të vogla të ngritura mbi pjesëmarrjen e barabartë të të gjithëve në qeverisje. Kjo lidhje nuk mbeti e pandryshueshme. Ngjarjet e Francës revolucionare dhe skajshmëritë e jakobinizmit e shtynë drejt një vlerësimi më pozitiv të qeverisjes dhe pronës. Njëkohësisht zhvilloi kundërshtim të fortë ndaj doktrinave të të drejtave natyrore, të cilat i konsideronte abstraksione të dëmshme, të shkëputura nga kultura kombëtare.

Kundërshtari kryesor filozofik i Coleridge-it ishte materializmi ateist. Ai e konsideronte një mënyrë mendimi të vrazhdë e të rrezikshme dhe e lidhte me radikalë si Thomas Paine-i dhe William Godwin-i, si edhe me utilitaristë si Jeremy Bentham-i. Një bindje e tij e qëndrueshme ishte se tradita e platonizmit të krishterë përbënte përgjigjen e përshtatshme si ndaj materializmit, ashtu edhe ndaj racionalizmit. Kjo temë trajtohet veçanërisht në Predikimet e laikut.

Paraqitja e fundit e botuar e filozofisë së tij politike ishte Mbi kushtetutën e Kishës dhe të Shtetit, më 1830. Duke shmangur formulimet e zakonshme të anglikanizmit, ai zhvilloi idenë e një shtrese të arsimuar që ruan dhe përhap kulturën kombëtare, të cilën e quante klerizi. Argumentonte gjithashtu se qeverisja duhej të kishte një qëllim pozitiv: zhvillimin e të gjitha aftësive njerëzore, dhe jo vetëm ruajtjen e rendit ose kufizimin e dëmit.