Udhëheqja kolektive është ushtrimi i drejtimit më të lartë politik nga një grup drejtuesish, në vend të përqendrimit të autoritetit vendimtar te një person i vetëm. Në historinë sovjetike parimi u shpall veçanërisht në periudhat e kalimit të pushtetit pas vdekjes ose largimit të udhëheqësit kryesor: pas vdekjes së Leninit më 1924, pas vdekjes së Stalinit më 1953 dhe pas rrëzimit të Hrushovit më 1964.

Këto raste lidhen me hierarkinë e partisë dhe marrëdhëniet ndërmjet drejtuesve të saj; Lenini, megjithëse ishte udhëheqësi kryesor, nuk mbante postin e sekretarit të përgjithshëm. Në periudhat pasuese, epërsia e drejtuesit të ri të aparatit partiak prirej të ripohohej dhe të kufizonte karakterin kolektiv të drejtimit, megjithëse ritmi dhe shkalla e këtij përqendrimi ndryshonin. Termi dallon kështu një parim të shpallur të ndarjes së pushtetit nga mënyra konkrete si ai shpërndahej brenda udhëheqjes.