Lëvizje dhe parullë politike që kërkonin më shumë pushtet, të drejta, burime dhe vetëvendosje për njerëzit e zinj, veçanërisht për afro-amerikanët. Shprehja u bë e njohur në Shtetet e Bashkuara gjatë viteve 1960, ndër të tjera përmes Stokely Carmichael-it. Fillimisht ishte një thirrje e qëllimshme radikale, kuptimi i së cilës mbetej i hapur dhe shpesh provokues. Paqartësia u shërbente edhe nevojave të mobilizimit, por pas saj qëndronin programe dhe interpretime të ndryshme.

Carmichael-i dhe politologu Charles V. Hamilton e shtjelluan një interpretim të rëndësishëm në librin Pushteti i zi: politika e çlirimit në Amerikë, të botuar fillimisht më 1967. Ata e lidhnin lëvizjen me traditën e nacionalizmit të zi, të përfaqësuar më herët nga Marcus Garvey dhe Malcolm X. Afro-amerikanët duhej ta pranonin me krenari identitetin e tyre, historinë dhe kulturën e tyre, si edhe të zhvillonin një ndjenjë bashkësie e solidariteti. Vetëvlerësimi kulturor shihej si kusht i veprimit politik të pavarur.

Në këtë argumentim, racizmi i të bardhëve ishte një marrëdhënie pushteti që nuk zhdukej vetëm me integrimin formal. Autorët krahasonin pozitën e afro-amerikanëve me atë të popujve të shtypur në kolonitë e vendeve të tjera. Ata kritikonin strategjitë integruese të udhëheqësve më të moderuar, si Martin Luther King-u, duke i konsideruar të pamjaftueshme për të ndryshuar varësinë ekonomike dhe politike. Ky ishte gjykimi i përkrahësve të kësaj rryme, jo një vlerësim i njëtrajtshëm i gjithë lëvizjes për të drejtat civile.

Carmichael-i dhe Hamilton-i argumentonin se një grup i dobët nuk përfiton domosdoshmërisht nga aleanca me një grup shumë më të fuqishëm. Për këtë arsye, afërsia me krahun e majtë të Partisë Demokratike, me sindikatat ose me aleatë të tjerë të bardhë nuk duhej marrë si zgjidhje e mjaftueshme. Ata kundërshtonin koalicionet që mbështeteshin vetëm në ndërgjegjen dhe dashamirësinë e aleatëve, sepse një marrëdhënie e tillë mund ta ruante nënshtrimin e partnerit më të dobët.

Megjithatë, në këtë formulim pushteti i zi nuk nënkuptonte kundërshtim të çdo koalicioni ose të pluralizmit si të tillë. Ndryshe nga separatizmi i plotë, ai kërkonte që bashkësia të krijonte më parë solidaritet dhe organizim të vetin, për të negociuar nga një pozitë force. Afro-amerikanët duhej të ndërtonin institucione të pavarura, burime ekonomike dhe aftësi politike, në mënyrë që partneritetet e ardhshme të bëheshin ndërmjet të barabartëve.

Prandaj një pjesë e programit synonte përgatitjen për pjesëmarrje efektive në sistemin pluralist amerikan: vendosmëria, mobilizimi dhe organizimi do ta zëvendësonin pozitën e vartësit me atë të partnerit të plotë. Kjo dallon nga përshtypja se çdo përdorim i parullës kërkonte medoemos rrëzimin e të gjithë sistemit. Megjithatë, termi mbulonte një lëvizje më të gjerë dhe të larmishme se ky interpretim i vetëm, ndaj pikëpamjet e Carmichael-it dhe Hamilton-it nuk mund t'u atribuohen pa dallim të gjithë atyre që e përdornin.