Plebishit
October 18, 2026 2026-10-18 8:11Votim i drejtpërdrejtë i zgjedhësve për të miratuar ose hedhur poshtë një propozim me rëndësi politike, kushtetuese ose territoriale. Në shumë përdorime është i afërt me referendumin. Fjala rrjedh nga latinishtja plebiscitum, «vendim i plebës» ose «dekret i popullit», dhe ka rrënjë në institucionet e Romës së lashtë.
Në shekullin XVIII, Voltaire e përdori termin për ligjet e miratuara nga qytetarët në qytete dhe kantone zvicerane. Në anglishten e shekullit XIX, ai mori shpesh ngjyrim kritik për votimet e organizuara nga Napoleoni I dhe Napoleoni III, të cilat shërbenin për të forcuar autoritetin e tyre personal. Kjo histori e lidh plebishitin edhe me kërkimin e legjitimitetit të drejtpërdrejtë për një udhëheqës. Megjithatë, fjala nuk është domosdoshmërisht keqësuese: vlerësimi i një plebishiti varet nga liria e debatit, formulimi i pyetjes, mundësia reale e kundërshtimit dhe drejtësia e votimit.