Marxhinalizmi, i njohur në terminologjinë ekonomike edhe si margjinalizëm, është një mënyrë analize që shqyrton ndryshimin e një madhësie nga një shtesë ose pakësim i vogël në një madhësi tjetër. Mund të studiohet, për shembull, si ndryshojnë kostoja, të ardhurat ose kënaqësia e konsumatorit kur prodhimi ose konsumi rritet me një njësi. Fuqia analitike e kësaj metode lidhet me mundësinë për të zbatuar llogaritjen diferenciale në arsyetimin ekonomik. Ekonomistët që studiuan politikën e sollën këtë mënyrë mendimi edhe në analizën e vendimeve publike.

Analiza marxhinale ndihmon për të dalluar kostot e pakthyeshme nga ato që ende mund të ndikohen me një vendim. Shembulli i avionit Concorde shpreh një gabim të zakonshëm: janë shpenzuar deri tani K paund, ku K është shumë e madhe, pa pasur ende një produkt të përfunduar; prandaj duhet shpenzuar edhe K′ paund, një shumë pak më e vogël, që shpenzimi i parë të mos shkojë dëm. Në të vërtetë, nëse K nuk mund të rikuperohet, ai nuk ndryshon sipas vendimit të tanishëm. Pyetja është nëse përfitimi shtesë nga përfundimi i projektit e justifikon shpenzimin e mëtejshëm K′. Vazhdimi mund të jetë i arsyeshëm, por jo thjesht sepse tashmë është shpenzuar shumë.

Një shembull tjetër është argumenti se, nëse të gjithë do t'i shmangeshin kontributit, nuk do të realizohej një përfitim kolektiv, si ulja e ndotjes; rrjedhimisht, secili duhet të japë pjesën e vet. Nga pikëpamja e analizës marxhinale, pohimi për rezultatin kur askush nuk kontribuon nuk e përcakton i vetëm ndikimin e kontributit shtesë të një personi. Duhet shqyrtuar çfarë ndryshon nga një paund ose një orë më shumë, duke krahasuar koston shtesë me përfitimet shtesë përkatëse. Kjo analizë nuk e zgjidh vetvetiu çështjen morale të detyrimit për bashkëpunim.

Kritikët kanë argumentuar se përdorimi i kësaj mënyre mendimi në politikë mund të favorizojë një orientim egoist, ku çdo person llogarit vetëm përfitimin e vet. Megjithatë, vetë metoda e krahasimit të ndryshimeve nuk kërkon domosdoshmërisht përjashtimin e interesave të të tjerëve. Rezultati varet edhe nga cilat përfitime, dëme dhe detyrime përfshihen në vlerësim.