Maistre, Joseph de
October 18, 2026 2026-10-18 8:11Joseph de Maistre (1753–1821) ishte filozof politik dhe diplomat i lindur në Savojë, një nga përfaqësuesit e mendimit kundërrevolucionar. Megjithëse katolik i bindur, ai ishte për rreth pesëmbëdhjetë vjet edhe anëtar i masonerisë. Fillimisht i priti me njëfarë simpatie disa synime të Revolucionit Francez, por shumë shpejt u kthye kundër tij. Pushtimi francez i Savojës dhe trazirat e viteve 1792–1793 e shtynë drejt mërgimit. Qëndroi ndër të tjera në Zvicër dhe më pas shërbeu si përfaqësues diplomatik i mbretit të Sardenjës në Rusi. Gjatë pjesës më të madhe të këtij qëndrimi, që përfundoi më 1817, jetoi i ndarë nga familja.
Shkrimet e tij politike përshkohen nga kundërshtimi i thellë ndaj Revolucionit Francez. Megjithatë, ai nuk kufizohej në kritikën e ngjarjeve të veçanta: kërkonte të shpjegonte mënyrën e të menduarit që, sipas tij, i kishte prodhuar ato. Në qendër vendoste mendjemadhësinë e arsyes njerëzore, domethënë bindjen se njerëzit mund ta rindërtonin rendin shoqëror nga parime abstrakte, duke lënë mënjanë autoritetin, traditën dhe trashëgiminë fetare.
Në shpjegimin e tij teologjik, njerëzimi kishte pasur përpara rënies së Adamit dhe Evës një njohje të qëllimeve përfundimtare të rendit hyjnor. Pas rënies, gjurmë të kësaj njohjeje mbeteshin në mënyrë instinktive në traditat e shoqërive dhe, në nivel individual, në ndërgjegjen e njerëzve të virtytshëm. Mendimtarët që frymëzuan revolucionarët, sipas de Maistre-it, e mohonin këtë urtësi të trashëguar dhe besonin se arsyeja abstrakte mund të prodhonte diçka më të mirë. Ai e interpretonte historinë e revolucionit si dëshmi të dështimit të kësaj bindjeje.
Pas mposhtjes së Napoleonit, de Maistre u kthye në Torino më 1817 dhe vendosi lidhje me qarqet monarkiste franceze. Por shpejt u zhgënjye nga Restaurimi dhe nga rendi evropian pas revolucionit. Në veprën «Për papën» të vitit 1819, ai mbrojti një rol suprem të autoritetit papnor dhe të Kishës, duke e paraqitur autoritetin kishtar si të vetmin sovran të mundshëm që mund të siguronte rendin. Interpretimi se ky theks i tij mbi sovranitetin kishtar buronte sidomos nga zhgënjimi me gjendjen evropiane, dhe jo vetëm nga një rrjedhim i domosdoshëm i filozofisë së tij shoqërore, është një vlerësim i mendimit të tij që duhet dalluar nga vetë doktrina që ai mbronte.