Kapitali shoqëror përfshin rrjetet e marrëdhënieve shoqërore, lidhjet e ndihmës së ndërsjellë, normat e përbashkëta dhe besimin që ekziston ndërmjet individëve ose grupeve, si edhe burimet që bëhen të arritshme përmes tyre. Koncepti nënvizon se njerëzit nuk veprojnë vetëm me pasurinë, dijet dhe aftësitë e tyre individuale: marrëdhëniet me të tjerët mund t'u japin informacion, mbështetje, mundësi bashkëpunimi dhe ndikim. Përhapja e tij në fund të shekullit XX lidhet veçanërisht me Pierre Bourdieu-n, James Coleman-in dhe Robert Putnam-in, të cilët i japin kuptime të afërta, por jo të njëjta.

Pierre Bourdieu, që shkroi për këto çështje nga fundi i viteve 1960, dallonte forma të ndryshme kapitali, ndër to kapitalin ekonomik, kulturor dhe shoqëror. Ato ndërveprojnë dhe, në rrethana të caktuara, mund të shndërrohen ose të zëvendësojnë njëra-tjetrën. Në formulimin e tij të mëvonshëm, kapitali shoqëror është tërësia e burimeve reale ose të mundshme që lidhen me anëtarësimin në një rrjet marrëdhëniesh të qëndrueshme njohjeje dhe pranimi të ndërsjellë. Rëndësi nuk ka vetëm numri i njohjeve, por edhe burimet që këto njohje mund të vënë në dispozicion. Interesi i tij kryesor ishte të shpjegonte si elitat e fuqishme ruajnë dhe riprodhojnë privilegjet, përfshirë përdorimin e lidhjeve shoqërore për të siguruar përparësi ekonomike e kulturore.

Konceptimi i James Coleman-it lindi nga kërkimet empirike të viteve 1980 për lidhjet ndërmjet pozitës së pafavorshme shoqërore, bashkësisë dhe shkollimit. Ai argumentonte se fëmijët që marrin pjesë në një grup me kapital të lartë shoqëror, për shembull në një bashkësi shkollore katolike me lidhje të forta, mund të kenë rezultate më të mira arsimore edhe kur vijnë nga kushte të pafavorshme. Më përgjithësisht, kapitali shoqëror përbëhet nga burime të pranishme në marrëdhëniet e një grupi, si familja ose një organizatë bashkësie, që lehtësojnë veprime të anëtarëve. Mbikëqyrja e ndërsjellë, pritshmëritë e përbashkëta dhe mbështetja e të rriturve mund të ndihmojnë zhvillimin shoqëror dhe njohës të fëmijës.

Për Robert Putnam-in, kapitali shoqëror përfshin tri veçori të jetës shoqërore: rrjetet, normat dhe besimin. Ato u mundësojnë pjesëmarrësve të bashkëpunojnë më me efektivitet për qëllime të përbashkëta. Në librin Bowling Alone, të botuar më 2000, ai përshkruan rënien e formave të ndryshme të angazhimit qytetar në Shtetet e Bashkuara dhe i jep rëndësi, ndër shkaqet e mundshme, shtimit të kohës së kaluar duke parë televizor. Ai kërkon gjithashtu të tregojë se niveli i lartë i kapitalit shoqëror lidhet me rezultate të dëshirueshme: zhvillim ekonomik, gjendje më të mirë shëndetësore dhe kriminalitet më të ulët. Këto lidhje përbëjnë pretendime që duhen vlerësuar empirikisht, jo pasoja që rrjedhin automatikisht nga përkufizimi i konceptit.

Në literaturë dallohet dimensioni strukturor nga ai njohës. Dimensioni strukturor përfshin pjesëmarrjen në grupe e organizata, anëtarësimin në rrjete dhe lidhjet që mundësojnë bashkëpunimin. Dimensioni njohës përfshin normat, vlerat, bindjet, besimin dhe pritshmëritë për sjelljen e të tjerëve. Të dyja anët mund të përforcojnë njëra-tjetrën. Pjesëmarrja në një shoqatë krijon raste për zhvillimin e besimit dhe të vlerave të përbashkëta; pranimi i këtyre normave, nga ana tjetër, mund të rrisë gatishmërinë për t'u bashkuar dhe për të bashkëpunuar në shoqata.

Marrëdhënia me kapitalin njerëzor mbetet objekt diskutimi. Kapitali njerëzor, në përdorimin ekonomik, lidhet me dijet, aftësitë dhe përvojën e individit dhe shpesh matet me vitet e shkollimit, kualifikimet ose përvojën në tregun e punës. Sipas një dallimi të zakonshëm, përfitimet e tij i përkasin kryesisht individit, ndërsa kapitali shoqëror ka karakter publik ose kolektiv, sepse lidhet me marrëdhëniet e grupit. Një interpretim tjetër, i pajtueshëm me të parin, i sheh si plotësues: arsimi dhe aftësitë mund të ndihmojnë krijimin e rrjeteve, ndërsa rrjetet dhe mbështetja shoqërore mund të lehtësojnë arsimimin dhe zhvillimin e aftësive.

Kapitali shoqëror mund të konceptohet si burim individual ose si tipar i mjedisit shoqëror. Në rastin e parë shqyrtohet pjesëmarrja e një personi në rrjete, besimi i tij te të tjerët dhe normat që ndan me ta. Në rastin e dytë shqyrtohen pasojat e pranisë së rrjeteve të forta në një bashkësi. Një mjedis i tillë mund të ndikojë edhe te njerëz që nuk marrin pjesë drejtpërdrejt në organizata ose që vetë kanë pak besim te të tjerët. Prandaj matjet në nivel individual dhe në nivel bashkësie nuk janë të këmbyeshme pa shpjegim.

Nuk ka pajtim se kapitali shoqëror është gjithmonë i dobishëm për shoqërinë në tërësi. Rrjetet e mafies mbështeten në lidhje, besnikëri dhe bashkëpunim që ndihmojnë anëtarët, por dëmtojnë të tjerët. Rrjetet e mbyllura të ish-shokëve të shkollës ose të anëtarëve të një elite mund të sigurojnë punësim e ndikim për pjesëtarët, duke penguar mundësitë e barabarta të atyre që mbeten jashtë. Duhet dalluar, pra, ekzistenca e burimeve shoqërore nga vlerësimi moral i përdorimit dhe i shpërndarjes së tyre.

Në fazat e hershme të përhapjes së konceptit, dëshmitë empirike ishin të kufizuara dhe matja e tij përbënte një vështirësi qendrore. Më pas u shtuan studimet dhe përpjekjet për ta shndërruar në tregues të matshëm. Kërkimet për shëndetin, arsimin, zhvillimin ekonomik dhe funksionimin e institucioneve politike kanë gjetur shpesh lidhje ndërmjet kapitalit shoqëror dhe rezultateve pozitive. Megjithatë, lidhja statistikore nuk provon vetvetiu shkakësinë. Institucione të mira dhe mirëqenia mund ta rrisin besimin, po ashtu si besimi mund të ndihmojë funksionimin e institucioneve; faktorë të tjerë mund të ndikojnë mbi të dyja.

Pasuria e interpretimeve e ka bërë konceptin të dobishëm për rryma shumë të ndryshme, por ka prodhuar edhe polemika. Për neoliberalë që kanë ndikuar në Bankën Botërore, ai mund të shpjegojë hallkën që lidh tregjet e lira me rritjen ekonomike. Për komunitarët, tregon domosdoshmërinë e lidhjeve dhe të normave të përbashkëta për ruajtjen e kohezionit shoqëror. Egalitarët radikalë mund ta shohin shkatërrimin e kapitalit shoqëror si një shfaqje tjetër të tjetërsimit që sjell shoqëria kapitaliste. Këto përdorime nuk përbëjnë një teori të vetme: ato ndryshojnë për shkaqet, përfituesit dhe marrëdhëniet e pushtetit që vendosin në qendër.