Caktimi dhe lejimi ligjor i përdorimit të fondeve publike për qëllime të përcaktuara. Kontrolli i legjislativit mbi mbledhjen e të ardhurave dhe shpenzimin e tyre është konsideruar historikisht një kusht themelor i qeverisjes demokratike: ekzekutivi nuk duhet të ketë dorë të lirë mbi paratë publike.

Në sistemin britanik, qeveria ka rol mbizotërues në nismën financiare. Deputetët e zakonshëm të Dhomës së Komunave mund të kërkojnë pakësimin ose heqjen e fondeve të propozuara, por nuk mund të nisin vetë shpenzime të reja pa mbështetjen e nevojshme të ekzekutivit. Prandaj pushteti formal parlamentar mbi financat bashkëjeton me kontrollin praktik të qeverisë mbi propozimin e tyre.

Kongresi amerikan ka hapësirë shumë më të madhe të pavarur për të përcaktuar ndarjet buxhetore dhe nuk i nënshtrohet të njëjtit kufizim britanik të nismës. Ky autoritet është një nga burimet kryesore të fuqisë së legjislativit ndaj ekzekutivit. Ai ushtrohet megjithatë brenda procedurës kushtetuese, përfshirë rolin e presidentit në nënshkrimin ose veton e legjislacionit përkatës.