Filozof, kritik letrar dhe komunist hungarez, i njohur edhe si Georg Lukács, që jetoi më 1885–1971. Lindi në Budapest dhe u formua në mjedisin intelektual hungarez e gjerman, përfshirë studimet dhe kontaktet në Berlin. Shkrimet e hershme, si Teoria e romanit, e botuar fillimisht më 1916, trajtonin probleme estetike në dialog me neokantizmin dhe filozofinë gjermane. Leximi i Hegel-it dhe i Marx-it e zhvendosi vëmendjen e tij drejt marrëdhënies ndërmjet teorisë, praktikës dhe historisë.

Historia dhe vetëdija klasore (1923) i trajton këto çështje përmes metodës dialektike. Sipas Lukács-it, proletariati nuk është vetëm objekt i strukturave kapitaliste, por mund të bëhet subjekt historik i vetëdijshëm për pozitën e vet. Në formulimin e Lukács-it, vetëm proletariati, nga kjo pozitë klasore, mund ta kuptojë shoqërinë si tërësi dhe ta lidhë njohjen me veprimin transformues. Privilegji për të cilin flitet këtu është një mundësi njohjeje dhe veprimi historik, jo privilegj material i punëtorëve në kapitalizëm.

Kapitalizmi e fsheh karakterin shoqëror të marrëdhënieve duke i paraqitur ato si marrëdhënie ndërmjet sendeve ose si ligje të pavarura nga veprimtaria njerëzore. Për Lukács-in, format e fetishizuara të kapitalit duhen nënshtruar një kritike dialektike që zbulon lidhjen e tyre me tërësinë shoqërore. Edhe kategoritë me të cilat teoritë e zakonshme shpjegojnë realitetin janë historikisht të kushtëzuara; nëse merren si të përjetshme, ato mund të riprodhojnë pikëpamjen borgjeze që kritika synon të kapërcejë.

Proletariati paraqitet kështu si bartës i mundshëm i zhvillimit historik brenda një sistemi që e mohon ose e mjegullon këtë aftësi. Kjo është një tezë filozofike e Lukács-it mbi vetëdijen klasore dhe praktikën revolucionare, jo pohim se çdo punëtor zotëron vetvetiu njohje të plotë të shoqërisë. Në Hegeli i ri, të botuar më 1948, ai e përforcoi argumentin mbi ndikimin e drejtpërdrejtë të Hegel-it në formimin e mendimit të Marx-it. Për këtë arsye konsiderohet një nga themeluesit kryesorë të marksizmit hegelian brenda traditës së marksizmit perëndimor.