Inteligjencia
October 18, 2026 2026-10-18 8:11Emërtim për shtresën e intelektualëve dhe të njerëzve të arsimuar që marrin pjesë në jetën kulturore, në kritikën shoqërore dhe, në disa tradita historike, në veprimtarinë politike. Termi u përhap ndërkombëtarisht përmes përdorimit rus. Në Rusinë e shekullit XIX lidhej veçanërisht me intelektualët e angazhuar në politikë dhe me reformatorët që e shihnin veten si përgjegjës për ndryshimin e shoqërisë.
Pas Revolucionit Rus, termi mori në disa përdorime një ngjyrim leninist: përdorej si për përkrahësit intelektualë të Leninit dhe të leninizmit, ashtu edhe nga vetë ata. Megjithatë, kuptimi i tij nuk u kufizua te ky grup; në përdorimin sovjetik mund të përfshinte gjerësisht punonjësit e arsimit, shkencës, kulturës dhe profesioneve intelektuale. Në polemikën politike fjala mund të përdoret me ironi ose përçmim, për të sugjeruar një elitë të shkëputur nga përvoja e njerëzve të zakonshëm. Ky ngjyrim nuk është i domosdoshëm: termi përdoret edhe në mënyrë neutrale si kategori historike e shoqërore.